جمعى از اطباء

265

مجموعه پزشكى ( فارسي )

شديدى ايجاد شده باشد بهبودى بيمار حتمى نيست . پيش از استعمال بايد مطمئن شد كه سروم شفاف و بيشتر از يكسال از تاريخ تهيه آن نگذرد . قانون كلى اين است كه سروم خيلى زود ، به مقدار زياد و مدت مديدى به كار برده شود تا نتيجه مطلوب از آن بدست آيد بطوريكه بر حسب سن بيمار اندازه اولين تزريق را از 30 تا 100 سانتيمتر مكعب مىتوان دانست . بهترين راه استعمال سروم راه زير - پوستى توأم با درون ماهيچهء است يعنى نصف مقدار منظور را بايد از راه زير پوستى ( پوست شكم - پوست ران يا زاويهء پائين استخوان كتف ) ونصفه ديگر را از راه درون ماهيچه ( ماهيچه هاى ران وسرين ) به كار برد . عموما سه تزريق كافى است كه تزريق اولى به مقدار قوى روز اول و تزريقات بعدى به مقدار كمتر و روزهاى دوم و سوم انجام مىگيرند . پس از سوزن زدن مالش ناحيهء لزومى ندارد . در كودكان سوزن زدن ابتدائى به مقدار كم و زود قطع كردن آن مخاطراتى دربر دارد . بطور كلى اندازه سرومى كه بايد به كار برده شود نسبت بشدت بيمارى ، سن بيمار و تاريخ مراجعه متفاوت و به قرار زير است : در ديفتريهاى سادهء كه در ابتداى شروع بيمارى مورد درمان قرار گيرند در نوزادان تا سن دو سال 20 تا 30 سانتيمتر مكعب از 2 تا 15 سال 30 تا 40 سانتيمتر مكعب وبالاخره بالاتر از اين سن 60 سانتيمتر مكعب سروم سوزن زده مىشود پس از 24 ساعت سوزن زدن دومى به اندازه نصف مقدار پيش گفته انجام مىگيرد و براى احتياط دو سه روز بعد نيز 20 سانتى متر مكعب ديگر سوزن زده مىشود . در اشكال شديد بيمارى يا مواردى كه بيمار چند روز پس از شروع بيمارى مراجعه مىكند لازم است از فواصل بين سوزن زدنها كاسته و بر عكس بر مقدار سرم افزود بدين معنى كه در كودكان 5 تا 15 ساله روز اول 50 تا 80 سانتيمتر مكعب سروم سوزن زد ( نصف زير پوستى و نصف درون ماهيچهء ) و پس از آن نسبت به حالت و سن بيمار دو تزريق 40 تا 60 سانتى متر مكعبى به فواصل 12 - 18 يا 24 ساعت انجام داد بطورى كه در موارد سخت سوزن زدن 150 تا 200 سانتيمتر مكعب نيز ( مقدار كلى ) جايز است . از طرف ديگر در اين گونه ديفترى هاى سخت تقويت بيمار را با درمانهاى عمومى بايد حتما در داشت . در بزرگان مقدار استعمال ابتدائى سروم 50 تا 60 سانتيمتر مكعب در حالات معمولى است ولى اگر بيمارى شديد بوده يا اينكه مجبور به شكافتن ناى ( تراكئوتومى ) شده باشند ممكن است اين مقدار را تا 80 و حتى 100 سانتيمتر مكعب بالا برد . اگر بيمارى چندان شديد نيست 24 ساعت پس از سوزن زدن اولى به مقدار پيش گفته 30 سانتيمتر مكعب ديگر و 24 ساعت بعد نيز 20 سانتيمتر مكعب سوزن ميزنند معمولا پس از اين مدت غشاء كاذب از بين مىرود